Rijden elektrische auto’s wel op duurzame stroom?

Vandaag berichtten alle nieuwsmedia dat Rijkswaterstaat een landelijk dekkend netwerk van laadpalen gaat realiseren voor elektrische auto’s. Het gaat om 459 sneloplaadpalen die al eind volgend jaar langs de snelwegen moeten staan. Maar liefst zes partijen hebben voor het plaatsen en exploiteren van die palen een vergunning aangevraagd.

Belangijke stap voor elektrische auto’s
Een netwerk van snellaadpalen is een belangrijke stap om de doorbraak van elektrische auto’s te realiseren. De grootste makke van elektrische auto’s is natuurlijk dat je er niet al te ver, zo’n 160 kilometer, mee kunt rijden. Tel daarbij op dat je op niet al te veel plekken stroom kunt tanken en dat het opladen van de auto wel een beetje langer duurt dan je auto volgooien met super of loodvrij. Dit levert zwetende handpalmen op bij trotse bezitters van elektrische auto’s. Dit fenomeen is zo bekend binnen het wereldje van elektrische rijders dat het een eigen term heeft gekregen: ‘range anxiety’. Veel laadpunten en een snellere laadtijd is dus precies wat de branche nodig heeft om mensen te verleiden tot de aanschaf van een Nissan Leaf, een Kangoo ZE of een kekke Tesla Roadster.

Net als je mobiel opladen
Waar haalt een elektrische auto eigenlijk zijn stroom vandaan? Een elektrische auto heeft oplaadbare accu’s aan boord. Die verschillen niet wezenlijk van de batterij die in je mobieltje zit. Sterker nog: door de explosieve groei van smartphones, verbetert de batterijtechnologie zo snel dat elektrische auto’s hier merkbaar van profiteren. Een elektrische auto rijdt dus op stroom uit een accu en dat is gelijkstroom. De meeste elektrische auto’s hebben een stekker die nog het meest lijkt op de koppeling die je gebruikt om je caravan aan de auto te koppelen. Daarmee kun je de gelijkstroom tanken. Een snellader gooit je auto vol in een kwartiertje tot een half uur. Gelukkig bestaat er ook de mogelijkheid om je auto thuis gewoon in een 220 Volt (wisselstroom)-stopcontact te stoppen. Een auto trekt meer stroom dan het opladen van je iPhone, dus een aparte groep is aan te raden. Thuis opladen kan 8 tot 10 uur duren.

Gratis stroom voor elektrische auto’s
Er bestaat nog een tussenvorm tussen het stopcontact en een snellaadpaal en dat zijn de laadpalen die je steeds meer in het straatbeeld ziet. Een beetje zichzelf respecterend bedrijf heeft een laadpaal voor zijn klanten voor de deur. En ook in de parkeergarage kijk ik altijd verlekkerd naar de twee lege plekken met laadpalen voor elektrische auto’s vlak naast de ingang, als ik voor de vierde keer langsrijd op zoek naar een parkeerplaatsje. Zo’n laadpaal heeft minder vermogen dan de snellaad-variant. Het is dus geen alternatief voor een tankstation, want op een volle accu moet je nog steeds zo’n zeven uur wachten.

Als early adopter (of bij elektrisch rijders wellicht early adapter?) heb je de nadelen van het zoeken naar je oplaadpunt in Nederland, maar je hebt ook twee grote voordelen. Het eerste is een gratis eigen laadpaal voor je huisdeur. Het tweede is gratis stroom. Als je in 2012 nog een elektrische auto koopt, kun je bij de netbeheerder namelijk een gratis oplaadpaal aanvragen voor de deur. Kwestie van een formulier invullen bij e-laad.nl en een paar maanden wachten. En nu komt de slagroom op de taart: opladen is vervolgens op de meeste plekken in het land en dus ook voor je deur gratis. De netbeheerders plaatsen per 10.000 inwoners in een gemeente een laadpaal en de stroom is voorlopig voor niks.

Is die stroom wel groen?
Als je niet betaalt voor de stroom, kun je ook niet bepalen wat voor elektriciteit je tapt. En de vraag rijst dan ook: weet je dan wel zeker dat je groene stroom tankt? Stichting e-laad, een stichting van de gezamenlijke netbeheerders, koopt nu in ieder geval groene stroom van Delta. Vooralsnog krijg je in de parkeergarage dus gratis groene stroom voor je auto. Maar mooier is het als je zelf kunt kiezen van wie je de groene stroom betrekt om je accu’s op te laden. Bij de plaatsing van de snellaadpalen langs de snelwegen zal er zeker een afrekensysteem komen. Mooi zou zijn als je per SMS kan betalen, zoals met walstroom; een systeem voor het afrekenen van stroom voor schepen in havens. Dan nog bepaalt de exploitant welke stroom uit de snellaadpaal komt en hoe groen die is. We moeten met zijn allen dus heel alert blijven of elektrische auto’s wel groen blijven tanken. Nog mooier is een systeem waarbij de exploitant het netwerk van palen beheert en ik met een passysteem uiteindelijk kan afrekenen bij mijn eigen groene stroomleverancier.

Huidige snellaadpunten in Nederland

De duurzame toekomst
Elektrische auto’s worden echt duurzaam als je zelf in je woonwijk, in een smart grid, je groene stroom opwekt met bijvoorbeeld zonnepanelen. Dat hoeft geen verre toekomst te zijn. Niet voor niets waren vandaag de laadpalen van Rijkswaterstaat op het journaal, terwijl zondag nog de zonnepaneelactie ‘zonzoektdak’ van Natuur en Milieu het acht-uur-nieuws haalde. Zonnepanelen maken gelijkstroom. En wat is er mooier dan die rechtstreeks (zonder netverliezen) opslaan in je eigen auto of de bolide van je buren? Dat is heel wat efficiënter dan de stroom eerst omzetten naar 230 Volt om die dan tegen een veel te lage vergoeding terug te leveren aan het net.

En de lange laadtijden voor accu’s? Daar is een nog veel mooiere oplossing voor gevonden dan de snelle palen langs de rijkswegen. In de toekomst kun je wellicht bij een tankstation stoppen waar je lege accu’s met een druk op de knop uit je auto zakken en volle accu’s worden teruggeplaatst. Dat gaat nog sneller dan veertig liter Euro 95 tanken. Maar daarvoor moeten de prijzen voor batterijen toch eerst nog veel verder zakken. Aan de wetenschap om eerst alternatieven te vinden voor de zeldzame metalen die we helaas nog steeds in accu’s nodig hebben. Deze metalen maken accu’s niet alleen duur, maar ook minder milieuvriendelijk dan we elektrisch vervoer willen laten zijn. Maar dat is weer een onderwerp voor wellicht een nieuwe EnergieExpert-blog.